اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64؛ انواع، کاربرد و راهنمای خرید

اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64 یکی از تجهیزات مهم و پرکاربرد در شبکه‌های فیبر نوری، به‌خصوص شبکه‌های FTTH، GPON و EPON است. این تجهیز وظیفه دارد سیگنال نوری دریافت‌شده از یک ورودی را به چند خروجی تقسیم کند و امکان سرویس‌دهی به چند مشترک را از طریق یک مسیر فیبر نوری فراهم سازد. اسپلیترهای PLC در نسبت‌های مختلفی مانند 1:4، 1:8، 1:16، 1:32 و 1:64 تولید می‌شوند و انتخاب هر مدل به طراحی شبکه، تعداد کاربران و بودجه توان نوری بستگی دارد.

اسپلیتر کاستی چیست؟

اسپلیتر کاستی یا Cassette Fiber Optic Splitter نوعی اسپلیتر فیبر نوری است که اجزای تقسیم‌کننده و مسیرهای فیبر درون یک محفظه یا کاست یکپارچه قرار گرفته‌اند. این ساختار باعث می‌شود نصب، مدیریت و سازمان‌دهی اسپلیتر در رک، ODF، FDB، FAT و سایر تجهیزات توزیع فیبر نوری ساده‌تر شود.

در بسیاری از مدل‌های کاستی از فناوری PLC یا Planar Lightwave Circuit استفاده می‌شود. PLC امکان تقسیم سیگنال نوری به چند خروجی را با یکنواختی مناسب فراهم می‌کند و برای نسبت‌های تقسیم بالاتر مانند 1:16، 1:32 و 1:64 گزینه‌ای رایج است. مشخصات فنی محصولات مختلف نشان می‌دهد که PLC Splitterها معمولاً در بازه وسیع 1260 تا 1650 نانومتر کار می‌کنند.

انواع اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64

اسپلیتر کاستی بر اساس تعداد خروجی به مدل‌های مختلفی تقسیم می‌شود. مهم‌ترین مدل‌های مورد استفاده در شبکه‌های فیبر نوری عبارت‌اند از:

اسپلیتر کاستی 1:4: یک ورودی نوری را به چهار خروجی تقسیم می‌کند و برای شبکه‌های کوچک و نقاطی که تعداد مسیرهای خروجی محدود است کاربرد دارد.

اسپلیتر کاستی 1:8: سیگنال ورودی را به هشت خروجی تقسیم می‌کند و برای نقاط توزیع با تعداد متوسط مشترکان مورد استفاده قرار می‌گیرد.

اسپلیتر کاستی 1:16: یکی از مدل‌های متداول در شبکه‌های FTTH و PON است و امکان اتصال یک ورودی به 16 مسیر خروجی را فراهم می‌کند.

اسپلیتر کاستی 1:32: برای شبکه‌هایی با تراکم کاربر بالاتر کاربرد دارد و یکی از نسبت‌های رایج در طراحی شبکه‌های PON محسوب می‌شود.

اسپلیتر کاستی 1:64: یک ورودی را به 64 خروجی تقسیم می‌کند و برای پروژه‌هایی با تعداد مشترکان زیاد مناسب است؛ البته استفاده از این نسبت تقسیم به توان نوری در دسترس و افت مجاز لینک وابسته است.

اسپلیتر PLC کاستی چگونه کار می‌کند؟

اسپلیتر کاستی یک تجهیز پسیو است؛ بنابراین برای تقسیم سیگنال نوری به برق یا منبع تغذیه نیاز ندارد. سیگنال از ورودی وارد اسپلیتر شده و در ساختار PLC میان خروجی‌های مختلف تقسیم می‌شود.

برای مثال، در اسپلیتر 1:8، توان نوری ورودی میان هشت خروجی توزیع می‌شود. در مدل 1:32 این توان میان 32 خروجی و در مدل 1:64 میان 64 خروجی تقسیم خواهد شد. بنابراین هرچه تعداد خروجی‌ها افزایش پیدا کند، افت تقسیم نیز بیشتر می‌شود. به همین دلیل نسبت تقسیم باید بر اساس Optical Power Budget شبکه انتخاب شود و صرفاً تعداد کاربران معیار انتخاب نباشد.

افت توان در اسپلیتر کاستی

یکی از مهم‌ترین مشخصات فنی اسپلیتر، Insertion Loss یا افت درج است. این پارامتر نشان می‌دهد عبور سیگنال از اسپلیتر چه مقدار افت ایجاد می‌کند.

مقادیر دقیق بسته به سازنده متفاوت است، اما در مشخصات نمونه PLC Splitterها، افت درج برای مدل‌های 1:4، 1:8، 1:16، 1:32 و 1:64 به‌ترتیب حدود 7، 10.2، 13.5، 16.5 و 20.5 دسی‌بل گزارش شده است.

این اعداد تنها برای درک تفاوت نسبت‌های تقسیم هستند و هنگام خرید باید مقدار Insertion Loss واقعی و حداکثری همان محصول را از مشخصات فنی آن بررسی کرد.

کاربرد اسپلیتر کاستی در شبکه FTTH

یکی از اصلی‌ترین کاربردهای اسپلیتر کاستی، شبکه‌های FTTH است. در معماری PON، سیگنال نوری از OLT به سمت شبکه توزیع ارسال شده و اسپلیتر آن را میان چندین مشترک تقسیم می‌کند.

به‌عنوان نمونه، در یک پروژه می‌توان از اسپلیتر 1:16 برای توزیع سیگنال میان 16 مسیر استفاده کرد. در پروژه‌های پرتراکم‌تر نیز اسپلیترهای 1:32 یا 1:64 امکان سرویس‌دهی به تعداد بیشتری مسیر را فراهم می‌کنند.

اسپلیترها همچنین می‌توانند به‌صورت متمرکز یا آبشاری در شبکه قرار بگیرند. در طراحی آبشاری، برای مثال ممکن است ابتدا یک اسپلیتر 1:4 و سپس اسپلیترهای 1:8 مورد استفاده قرار گیرند. در این حالت مجموع تقسیم و افت نهایی لینک باید در محاسبات توان نوری شبکه لحاظ شود.

مزایای اسپلیتر کاستی

یکی از مهم‌ترین مزایای مدل کاستی، نظم بالاتر در نصب و مدیریت فیبرها است. قرار گرفتن اجزای اسپلیتر در یک محفظه مشخص باعث می‌شود نصب آن در تجهیزات توزیع و رک آسان‌تر باشد.

ابعاد مناسب، مدیریت بهتر کابل‌ها، امکان نصب در تجهیزات مختلف و دسترسی ساده‌تر برای تعمیر و نگهداری از دیگر مزایای این ساختار است.

در پروژه‌هایی که فضای نصب محدود است نیز مدل کاستی می‌تواند به سازمان‌دهی بهتر تجهیزات کمک کند. البته ابعاد و نحوه نصب دقیق هر مدل باید بر اساس دیتاشیت سازنده بررسی شود.

تفاوت اسپلیتر کاستی با اسپلیتر قلمی

اسپلیتر کاستی و اسپلیتر قلمی هر دو وظیفه تقسیم سیگنال نوری را بر عهده دارند، اما ساختار فیزیکی آن‌ها متفاوت است.

در اسپلیتر قلمی، واحد تقسیم‌کننده در یک محفظه باریک قرار دارد و معمولاً برای نصب داخل باکس‌ها یا فضاهای محدود استفاده می‌شود. در مقابل، اسپلیتر کاستی دارای فرم یکپارچه و آماده نصب است و برای سازمان‌دهی بهتر در تجهیزات توزیع و رک گزینه مناسبی محسوب می‌شود.

بنابراین انتخاب میان این دو نوع بیشتر به ساختار شبکه، فضای نصب، نوع تجهیزات و شیوه مدیریت کابل‌ها بستگی دارد.

هنگام خرید اسپلیتر کاستی به چه نکاتی توجه کنیم؟

هنگام خرید اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64، اولین موردی که باید بررسی شود نسبت تقسیم است. تعداد کاربران و مسیرهای مورد نیاز را مشخص کنید، اما هم‌زمان بودجه توان نوری شبکه را نیز محاسبه کنید.

مورد دوم Insertion Loss است. افزایش نسبت تقسیم معمولاً باعث افزایش افت می‌شود؛ بنابراین استفاده از اسپلیتر 1:64 در هر پروژه‌ای لزوماً مناسب نیست.

نوع فیبر نیز اهمیت دارد. بسیاری از اسپلیترهای PLC با فیبر Single Mode عرضه می‌شوند و برخی محصولات از فیبرهایی مانند G657A1 استفاده می‌کنند.

همچنین باید نوع کانکتور، تعداد ورودی و خروجی، نوع پولیش کانکتور مانند APC یا UPC، طول فیبرهای ورودی و خروجی، محدوده طول موج و شرایط دمایی را بررسی کرد.

برای مثال، برخی محصولات PLC در محدوده دمایی حدود 40- تا 85+ درجه سانتی‌گراد مشخص شده‌اند، اما مشخصات دقیق باید از دیتاشیت همان محصول بررسی شود.

خرید اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64 از سایت مصباح پیام نور

برای خرید اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64 از سایت مصباح پیام نور بهتر است ابتدا نیاز دقیق پروژه را مشخص کنید. تعداد خروجی مورد نیاز، نوع شبکه، تعداد مشترکان، نوع کانکتور و میزان افت قابل‌قبول از مهم‌ترین اطلاعاتی هستند که هنگام انتخاب محصول باید در نظر گرفته شوند.

اگر برای اجرای شبکه FTTH یا PON به اسپلیتر نیاز دارید، ابتدا مشخص کنید که نسبت تقسیم مورد نیاز شما 1:4، 1:8، 1:16، 1:32 یا 1:64 است. سپس مشخصات فنی محصول را بررسی کنید تا Insertion Loss، نوع فیبر، محدوده طول موج و نوع کانکتورها با تجهیزات شبکه شما سازگار باشند.

در زمان خرید از سایت مصباح پیام نور، بررسی مشخصات فنی محصول و تطبیق آن با طراحی شبکه اهمیت زیادی دارد. در صورتی که بین چند نسبت تقسیم مردد هستید، تعداد کاربران به‌تنهایی برای تصمیم‌گیری کافی نیست و باید توان خروجی OLT، طول مسیر فیبر، تعداد اتصالات و افت سایر تجهیزات نیز در محاسبات لحاظ شوند.

جمع‌بندی

اسپلیتر کاستی 1:4 تا 1:64 یکی از تجهیزات کاربردی برای تقسیم سیگنال در شبکه‌های فیبر نوری است. این محصول با نسبت‌های مختلفی مانند 1:4، 1:8، 1:16، 1:32 و 1:64 عرضه می‌شود و به‌ویژه در شبکه‌های FTTH و PON کاربرد دارد.

فناوری PLC، ساختار یکپارچه کاستی، مدیریت آسان‌تر فیبرها و امکان استفاده در نقاط توزیع مختلف، این محصول را به گزینه‌ای مناسب برای بسیاری از پروژه‌های فیبر نوری تبدیل کرده است. با این حال، انتخاب نسبت تقسیم باید بر اساس بودجه توان نوری، تعداد کاربران، طول مسیر و افت مجاز شبکه انجام شود.

برای خرید از مصباح پیام نور نیز بهتر است پیش از ثبت سفارش، مشخصات فنی مورد نیاز پروژه را تعیین کرده و سپس مدل مناسب اسپلیتر کاستی را انتخاب کنید.