انواع مفصل خاکی و هوایی فیبر نوری؛ کاربرد، ویژگی‌ها و راهنمای خرید

مفصل فیبر نوری یکی از تجهیزات مهم در اجرای شبکه‌های مخابراتی و ارتباطی است که برای محافظت از محل اتصال و فیوژن تارهای فیبر نوری مورد استفاده قرار می‌گیرد. زمانی که دو کابل فیبر نوری به یکدیگر متصل می‌شوند، محل جوش فیبرها در برابر رطوبت، گردوغبار، فشار مکانیکی و سایر عوامل محیطی آسیب‌پذیر است. مفصل فیبر نوری با ایجاد یک محفظه محافظ، از این بخش حساس محافظت می‌کند و به افزایش پایداری و عمر شبکه کمک می‌کند.

مفصل‌ها بر اساس محل نصب و شرایط محیطی انواع مختلفی دارند که مفصل خاکی و مفصل هوایی از پرکاربردترین آن‌ها در پروژه‌های Outdoor محسوب می‌شوند. انتخاب صحیح مفصل باید بر اساس نوع کابل، تعداد کر، تعداد ورودی و خروجی، شرایط محیط نصب و روش اجرای شبکه انجام شود.

مفصل فیبر نوری چیست؟

مفصل فیبر نوری یا Fiber Optic Splice Closure محفظه‌ای است که برای نگهداری و محافظت از محل اتصال تارهای فیبر نوری طراحی شده است. پس از انجام عملیات فیوژن، تارهای نوری باید به‌صورت منظم داخل کاست یا سینی مخصوص قرار بگیرند تا از خم‌شدگی بیش از حد، کشش و آسیب‌های محیطی در امان باشند.

علاوه بر حفاظت مکانیکی، آب‌بندی مناسب مفصل اهمیت زیادی دارد؛ زیرا نفوذ آب و رطوبت می‌تواند در طول زمان موجب کاهش کیفیت عملکرد شبکه شود. به همین دلیل، مفصل‌های مورد استفاده در محیط‌های بیرونی معمولاً دارای ساختار مقاوم در برابر شرایط محیطی هستند.

مفصل خاکی فیبر نوری

مفصل خاکی فیبر نوری برای پروژه‌هایی طراحی شده است که محل اتصال کابل در زیر زمین، داخل حوضچه مخابراتی یا در مسیرهای دفنی قرار می‌گیرد. این نوع مفصل باید بتواند در برابر رطوبت، فشار خاک، ضربه و شرایط محیطی زیر زمین مقاومت مناسبی داشته باشد.

در پروژه‌هایی که کابل فیبر نوری به‌صورت مستقیم در زمین دفن می‌شود، انتخاب محفظه‌ای با آب‌بندی و استحکام مناسب اهمیت ویژه‌ای دارد. کابل‌های خاکی نیز اصولاً برای تحمل شرایطی مانند فشار خاک، رطوبت و عوامل محیطی طراحی می‌شوند.

مفصل خاکی می‌تواند برای اتصال کابل‌های مختلف با تعداد تارهای متفاوت استفاده شود. در پروژه‌های مخابراتی و زیرساختی، ظرفیت مفصل باید با تعداد کرهای کابل هماهنگ باشد؛ برای نمونه در پروژه‌های مختلف ممکن است از مفصل‌های مناسب برای 24، 48، 72، 96 یا تعداد بالاتر تار نوری استفاده شود. در فهرست‌بهای خطوط فیبر نوری نیز مفصل‌های زمینی برای ظرفیت‌های مختلف از جمله 24 و 48 تار تعریف شده‌اند.

مفصل هوایی فیبر نوری

مفصل هوایی فیبر نوری برای شبکه‌هایی کاربرد دارد که کابل در ارتفاع و روی تیر، دکل یا سایر سازه‌های نگهدارنده نصب می‌شود. در چنین شرایطی، مفصل به‌طور مستقیم در معرض بارندگی، تابش خورشید، تغییرات دما، باد و سایر عوامل محیطی قرار دارد.

به همین دلیل، بدنه و سیستم آب‌بندی مفصل هوایی باید برای استفاده در فضای باز مناسب باشد. همچنین روش اتصال مفصل به تیر یا سازه باید متناسب با وزن مفصل، کابل و شرایط نصب انتخاب شود.

در شبکه‌های هوایی، نوع کابل نیز در انتخاب تجهیزات نصب اهمیت دارد. برای مثال کابل‌های ADSS، کابل‌های Figure-8 و سایر کابل‌های هوایی از نظر ساختار و روش تحمل بار با یکدیگر تفاوت دارند و تجهیزات نصب آن‌ها باید متناسب با نوع کابل انتخاب شود.

تفاوت مفصل خاکی و هوایی

مهم‌ترین تفاوت این دو نوع مفصل به محل نصب و شرایط محیطی مربوط می‌شود. مفصل خاکی برای نصب در زیر زمین و محیط‌های دفنی طراحی شده و باید در برابر فشار مکانیکی، رطوبت و شرایط داخل حوضچه یا مسیر دفن مقاومت مناسبی داشته باشد.

در مقابل، مفصل هوایی در فضای باز نصب می‌شود و علاوه بر حفاظت از فیبرها، باید برای مواجهه مداوم با تابش UV، باران، باد و تغییرات دمایی مناسب باشد.

بنابراین نمی‌توان صرفاً بر اساس تعداد کر یا قیمت، بین مفصل خاکی و هوایی انتخاب کرد. شرایط نصب و ساختار شبکه باید در اولویت قرار گیرد.

مفصل افقی و عمودی؛ تفاوت در طراحی

مفصل‌های فیبر نوری از نظر شکل ظاهری نیز معمولاً به دو گروه افقی و عمودی یا گنبدی تقسیم می‌شوند. مدل‌های افقی معمولاً ساختاری کشیده و سیلندری یا جعبه‌ای دارند و در کاربردهای مختلف هوایی، خاکی و کانالی استفاده می‌شوند. مدل‌های عمودی یا Dome دارای بدنه گنبدی هستند و در برخی پروژه‌های دفنی و فضای باز کاربرد زیادی دارند.

انتخاب شکل مفصل باید با توجه به فضای موجود برای نصب، مسیر ورود و خروج کابل، ظرفیت مورد نیاز و روش دسترسی تکنسین به محل فیوژن انجام شود.

هنگام خرید مفصل خاکی و هوایی به چه نکاتی توجه کنیم؟

پیش از خرید مفصل فیبر نوری، چند مشخصه مهم باید بررسی شود. اولین مورد ظرفیت مفصل است. ظرفیت باید متناسب با تعداد تارهای کابل و تعداد اتصالات مورد نیاز پروژه انتخاب شود.

مورد دوم، تعداد و نوع پورت‌های ورودی و خروجی کابل است. بسته به طراحی شبکه ممکن است یک مفصل برای اتصال مستقیم دو کابل مورد نیاز باشد یا چند کابل از یک نقطه وارد مفصل شوند.

مورد بعدی، کیفیت آب‌بندی و مقاومت بدنه است. در کاربردهای Outdoor، مقاومت در برابر نفوذ آب و گردوغبار اهمیت زیادی دارد. برخی مفصل‌های فضای باز با بدنه‌های مقاوم و سیستم آب‌بندی طراحی می‌شوند و در پروژه‌های دفنی یا هوایی مورد استفاده قرار می‌گیرند.

همچنین باید به فضای کافی برای کاست فیوژن و مدیریت تارها توجه کرد. مفصل مناسب باید امکان آرایش منظم فیبرها و دسترسی مناسب هنگام تعمیر یا توسعه شبکه را فراهم کند.

کاربرد مفصل‌های خاکی و هوایی در شبکه‌های فیبر نوری

این تجهیزات در پروژه‌های مختلفی مانند شبکه‌های مخابراتی، FTTH، FTTB، شبکه‌های بین‌شهری، ارتباطات سازمانی، دوربین‌های مداربسته، زیرساخت دیتاسنتر و پروژه‌های انتقال داده مورد استفاده قرار می‌گیرند.

در شبکه‌های هوایی، مفصل معمولاً در نزدیکی محل انشعاب یا اتصال کابل قرار می‌گیرد و در شبکه‌های خاکی، محل اتصال کابل‌ها را در برابر شرایط زیرزمینی محافظت می‌کند. وجود مفصل استاندارد باعث می‌شود مدیریت نقاط اتصال ساده‌تر شده و عملیات تعمیر و نگهداری نیز با نظم بیشتری انجام شود.

خرید مفصل خاکی و هوایی از سایت مصباح پیام نور

برای خرید مفصل خاکی و هوایی فیبر نوری از سایت مصباح پیام نور بهتر است ابتدا مشخصات پروژه خود را تعیین کنید. تعداد کر کابل، نوع کابل، هوایی یا خاکی بودن مسیر، تعداد کابل‌های ورودی و خروجی و ظرفیت مورد نیاز از مهم‌ترین اطلاعاتی هستند که هنگام انتخاب محصول باید در نظر گرفته شوند.

پس از انتخاب مدل مناسب، مشخصات فنی محصول را بررسی کنید و مطمئن شوید ظرفیت مفصل با تعداد تارهای فیبر پروژه مطابقت دارد. در پروژه‌های حرفه‌ای نیز بهتر است پیش از خرید، نوع کابل و شرایط محل نصب با مشخصات مفصل تطبیق داده شود تا محصول انتخاب‌شده از نظر ابعاد، ظرفیت و روش نصب با شبکه سازگار باشد.

اگر برای اجرای پروژه خود به مفصل فیبر نوری خاکی یا هوایی نیاز دارید، انتخاب محصول متناسب با شرایط نصب می‌تواند از آسیب به محل فیوژن و مشکلات احتمالی در آینده جلوگیری کند. برای خرید از مصباح پیام نور نیز می‌توانید مشخصات فنی و ظرفیت مورد نیاز پروژه را بررسی کرده و بر اساس نوع شبکه، مدل مناسب را انتخاب کنید.

جمع‌بندی

مفصل خاکی و هوایی هر دو برای محافظت از نقاط اتصال فیبر نوری در شبکه‌های Outdoor استفاده می‌شوند، اما شرایط نصب آن‌ها متفاوت است. مفصل خاکی برای محیط‌های زیرزمینی و دفنی و مفصل هوایی برای نصب روی تیرها و سازه‌های فضای باز کاربرد دارد. ظرفیت، تعداد پورت‌ها، کیفیت آب‌بندی، مقاومت مکانیکی، فضای کاست و سازگاری با نوع کابل از مهم‌ترین معیارهای انتخاب هستند.

در نهایت، انتخاب مفصل مناسب تنها به قیمت محصول محدود نمی‌شود؛ بلکه باید مجموعه‌ای از مشخصات فنی کابل و شرایط اجرای پروژه بررسی شود تا اتصال فیبرها در بلندمدت محافظت شده و نگهداری شبکه نیز ساده‌تر باشد.